Anasayfa Hakkımda Videolar Anlaşmalı Kurumlar    İletişim

Fizikom Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezi

İnme

  1. SEREBROVASKÜLER
    OLAYLAR-HEMİPLEJİ VE REHABİLİTASYONU

    (SVO, beyin atağı, beyin krizi) tamamen klinik bir tanım olup WHO’ya göre vasküler orijinli, serebral fonksiyonun fokal bozukluğuna ait hızla gelişen ve 24 saatten uzun süren klinik nörolojik belirtiler olarak tanımlanır. Hemipleji ise bu nörolojik belirtilerin klinik görünümüne verilen isimdir.
    Mortalite
    0-3 gün...........%20
    1. Yıl   ............%25
    İnsidans
    40 Yaş.............%0,05
    70 Yaş.............%0,70
    Beynin Arteryel Dolaşımı
    Disabilite
    %10.........Sekelsiz
    %30.........Hafif
    %50.........Ev bakımı
    %10.........Devamlı bakım

    1. A. Carotis İnterna
    2. A. Vertebralis
    3. A. Basillaris
    4. **Willis Poligonu**

    Azalmış Serebral Perfüzyon
    *   Azalmış kardiak output
    *    Steal sendromları
    *    İntrakranyal arterlerin dönüş yapması

     

    Serebrorovasküler olaylar için risk etmenleri
    Tedavi edilemeyenler
    1- Yaş ve eş
    2- Pozitif ailesel öykü
    3- Irk
    4- Diabetes mellitus
    5- Geçirilmiş SVO
    6- Semptomsuz karotis yırtığı
    Tedavi edilebilir ya da SVO riski azaltılabilir
    1- Hipertansiyon
    2- Kardiak kormorbiditi
    3- Geçici iskemik ataklanr
    4- Yüksek hematokrit
    5- Ortak hücreli anemi

    Kesin olmayan risk etmenleri
    1- Yüksek kolesterol / lipidler
    2- Sigara içmek
    3- Alkol kullanmak
    4- Oral kontraseptif
    5- Fiziksel inaktivite
    6- Şişmanlık

    The Framingham serebrovasküler risk profili
    1- Sistolik hipertansiyon
    2- Sigara içmek
    3- Yüksek kolesterol
    4- Anormal glukoz toleransı
    5- EKG ile doğrulanmış sol ventriküler                       hipertrofi

    Geçici İskemik Ataklar
    *   Beyin ve / veya beyin sapını içeren geçici fokal iskemik epizodlardır.  

    *  %50  Bir saat içinde, %90  dört saat içinde iyileşen ataklardır.

    Serebral Enfarktüs
    Kan akımının hücre yaşamı için gerekli kritik seviyenin altına düşmesini takiben beynin bir alanında iskemi ve nekrozla sonuçlanmasıdır.
    Serebral Enfarktüs – Etyoloji
    1.   İskemik
    a.   Tromboz
    b.   Emboli
    2.   Hemorajik
    3.   Subaraknoid kanamalar
    4.   Arteritler, kollajen vasküler hastalıklar
                İnfeksiyöz nedenler
                 Toksik nedenler
                 Tümör
    Travma

    Stroka bağlı gelişen sendromlar
    1- Bilinç bozuklukları
    2- Motor koordinasyon ve denge
    4- Tonus
    5- Duyu, persepsiyon, görme alanı
    6- Dil ve iletişim
    7- Apraksi
    8- İnkar
    9- Kognitif fonksiyon
    10- Emosyonel labilite
    Motor kontrol ve güç

    Tıbbi tedavi
    1-Ventilasyon ve oksijenasyon
    2-24 saat oral beslenme yapılmaz
    3-Pnömoni kontrolu (%10)
    4-Sıvı ve elektrolit dengesi
    5-48 saat sonra kardiyak durumun değerlendirilmesi
    6-Kan basıncının sık kontrolu
    7-Derin ven trombozu (%33-75)
    8-Sekonder fatal pulmoner emboli
    9-Epileptik ataklar (%7.7-42.8)

    Bakım
    1-Hastanın yatakta pozisyonlanması
                    Hasta ekstremitenin yastıkla desteklenmesi
                    Supin pozisyonda başın yükseltilmesi
                    Elastik çorap veya pnömatik kompresyon uygulanması
    2-İki saatte bir hastanın döndürülmesi
    3-Pasif ve aktif ROM egzersizleri
    4-Hasta omuza dikkat
    5-Hastanın yataktan çıkması için cesaretlendirme
    6-Gün içinde çok kez, 5-10 dakikalık sınırlı oturma

    REHABİLİTASYON 
    1) Sensorimotor ve fonksiyonel çalışma
    2) Geleneksel terapötik egzersiz programları,
    3) Nöromüskuler fasilitasyon egzersizleri
    4) EMG biofeedback
    5) FES
    6) Bakım eğitimi
    7) Ekipman (AFO, ateller…)
    8) Konuşma ve dil bozuklukları
    9) Psikososyal değerlendirme

    Akut Fazda Rehabilitasyon

    1. Hemipleji’de  klinik problemlerinin çoğu immobilizasyona ve hastaların  dekondüsyonuna bağlıdır.
    2.  Rehabilitasyon programına s.v.o- sonrası mümkün olduğunca çabuk başlanmalıdır.
    3.  Serebrovaskuler atağı takiben 1. ve 2. günlerde hastaya uygun pozisyon verilmeli, gelişebilecek deformite ve kontraktürlere karşı önlem alınmalıdır.

     Hemipleji rehabilitasyonu ilk günden itibaren başlar
    Erken Rehabilitasyonun Yararı?
    Hastanın kendine bakım aktivitesindeki bağımsızlık düzeyi artar.

    1.  Ambulatuar kapasitede artış olur.
    2.  Hastanede kalış süresi kısalır.
    3.  Erken Tedavi Hem Önleyici Hem De Terapötiktir.
    4. Akut  Fazda Rehabilitasyon Aktiviteleri-1
    5. 1) Medikal problemlerin değerlendirilmesi ve düzenlenmesi,
    6. 2) İlaçların takibi ve uyumu,
    7. 3) Hidrasyon ve beslenmenin sağlanması,
    8. 4) İstirahat ve uykunun kolaylaştırılması,
    9. 5) Venöz tromboembolizm profilaksisi,
    10. 6) Uygun yatak ve sandalye pozisyonu ayarlanması,
    11. 7) Sık döndürme ve pozisyon değişiklikleri
    12. 8) ROM egzersizleri
    13. 9) Derin solunum ve öksürme egzersizleri
    14. 10) Sık sık cildin gözlenmesi
    15. 11) Yutmanın düzenlenmesi
    16. 12) Emniyet tedbirleri
    17. 13) Kataterin çıkarılması, mümkünse planlı, zamanlı tuvalet programı
    18. 14) Barsak düzenleme rejimi

     

    Akut Fazda Rehabilitasyon Aktiviteleri-2
    15) Sandalyede oturma
    16) Gözetimle yatak kenarında egzersizler
    17) GYA’yı kendi kendine deneme
    18) Mümkün olduğunda ayakta durma ve yürüme çalışılması
    19) Stroke, iyileşme ve kişisel bakım konularında eğitim programları
    20) İletişimin değerlendirilmesi ve çalışılması
    21) Hastaya psikolojik destek
    22) Aile eğitimi ve desteği
    23) Sosyal destek ve kaynakların değerlendirilmesi
    24) Devam eden rehabilitasyonun değerlendirilmesi

    Egzersizler
    1-Pasif ROM egzersizleri günde birkaç kez
    2-Hasta bilinci yerinde ise sağlam taraf dirençli egzersizlerle kuvvetlendirilir.
    3-Egzersizler, kontraktür ve yapışıklıkları önlemek, eklem hareket açıklığını arttırmak, proprioseptif duyuyu arttırmak, fleksiyon-ekstansiyon reflekslerini stimule etmek, kas kuvvetini arttırmak, kas dengesizliğini gidermek için yapılır.
    4-Zamanla yatakta dönmeler, iple doğrulma gösterilir.
    5-Fleksibilite, kuvvetlendirme,endurans ve denge egzersizleri verilir.
    ~AUT0016

     

    ~AUT0017

     

     

     

    Oturma ve Transferler-1
    oturma

    oturma1

     

    oturma3

    ~AUT0018

     

    ~AUT0020

     

     

     

     

    Tuvalete geçiş
    tuvaletegeçiş  tuvaletegeçiş2

     

    Banyoya geçiş
    banyoyageçiş  banyoyageçiş3

    Ambulasyon
    1-Paralel barda ayakta durma
    2-Dizlerin fleksiyon ve ekstansiyona getirilmesi
    3-Önce normal, sonra hemiplejik tarafta denge eğitimi
    4-Ağırlığın tutulan bacağa aktarılması
    5-Vücut ağırlığının bir bacaktan diğerine aktarılması, arkaya öne kaydırılması egzersizleri
    6-4 dayanaklı bastonla yürüme
    7-Tek bastonla yürüme
    8-Merdiven çıkma

     

    PNF UYGULAMALARI
    pnf_2  pnf_3 pnf_4

     

    BOBATH UYGULAMALARI
    boath  bobath

    EMG BİOFEEDBACK-2
    Hemiplejide kullanımı
    1-omuz subluksasyonu
    2-elin fonksiyon bozukluğu
    3-genu rekurvatum
    4-düşük ayak

    OMUZ ASKILARI
    askılar
    hemipljikarmcuff 

    ÜST EKSTREMİTE ORTEZLERİ
    antispastisitesplint  cockupsplint
    elsplinti

     

     

    Hemiplejik Hastalarda Yürüme Siklusunda Görülen Sapmalar
    Preswing
    dizde fleksiyonun olmaması veya az olması
    Swing
    kalça ve dizde fleksiyonun az oluşu
    Terminal swing
    terminal diz ekstansiyonu olmayabilir
    tüm bacakta ekstansiyon
    Hemiplejik Yürüme İçin Cihazlama
    1-Genellikle AFO
    2-Çift tij daha iyi bir ayak bileği stabilitesi sağlar
    3-Kalça kasları yetersizliği için baston ile lateral destek
    walker   wafo

    ~AUT0021
    Hemiplejide  Komorbid Olaylar Ve Komplikasyonlar
    1-tromboembolik hast.
    2-pnomoni
    3-ventilasyon yetmezliği
    4-hipertansiyon
    5-ortostatik hipotansiyon
    6-angina
    7-konjestif kalp yetm
    8-kardiyak aritmi
    9-diyabetes mellitus
    10-tekrarlayan stroke
    11-üriner enfeksiyon
    12-mesane disfonksiyonu
    13-barsak disfonksiyonu
    14-bası yarası
    15-dehidratasyon
    16-malnutrisyon
    17-disfaji
    18-omuz disfonksiyonu


  2. Hemiplejide Komorbid Olaylar Ve Komplikasyonlar
    19-RSD
    20-depresyon
    21-seksuel disfonksiyon
    22-epilepsi
    23-spastisite
    24-kontraktür
    25-santral poststroke ağrı sendromu
    26-düşmeler
    27-ilaç aşırı kullanımı
    28-dekondüsyon
    29-yorgunluk
    30-uykusuzlık


  3. Hemiplejide Fonksiyonel Kapasiteye (G.Y.A) Olumsuz Yönde Etkileyen Faktörler
    1) İleri Yaş
    2) Hipertansiyon ve kalp yetmezliği
    3) Diabet
    4) Flask paralizi
    5) Oturma Denge bozukluğu
    6) Görsel alan defekti
    7) İletişim ve algısal disfonksiyonu
    8) İdrar ve gaiitada inkontinans
    9) Başlangıçtaki Düşük GYA skorları
    10) Sol hemipleji
    11) Sosyo ekonomik düzeyin düşük oluşu
    12) Rehabilitasyona geç başlama

     

    KAYNAKLAR
    1- Dr.Hande ERKUŞ
    İ.Ü   İ.T.F FTR ABD         
    2- Dr.Hasan OĞUZ
    Tıbbi Rehabilitasyon

 

Bütün videolarımızı Youtube Kanalımızda izlemek için tıklayınız.